Việc xây dựng khẩu phần ăn đảm bảo dinh dưỡng có vai trò rất quan trọng đối với sự phát triển của trẻ. Do đó, biết được cách tính khẩu phần ăn cho trẻ mầm non là điều mà bố mẹ cần nắm, giúp cân đối tỷ lệ giữa các chất dinh dưỡng trong thực đơn hàng ngày để trẻ có thể phát triển toàn diện về cả thể chất lẫn tinh thần.
Bài viết dưới đây, sẽ hướng dẫn chi tiết cho bố mẹ cách chia khẩu phần ăn cho trẻ mầm non.
Hướng dẫn cách tính khẩu phần ăn cho trẻ mầm non
Bảng định lượng chế độ, khẩu phần ăn của trẻ mầm non
Chế độ và khẩu phần ăn của trẻ mầm non theo quy định chuẩn của chương trình giáo dục được thể hiện thông qua bảng dưới đây.
| Tiêu chí | Nhà trẻ | Mẫu giáo |
| Nhu cầu năng lượng khuyến nghị mỗi ngày | 930 – 1000kcal | 1230 – 1320kcal |
| Nhu cầu năng lượng khuyến nghị tại trường | 600 – 651kcal/ngày (chiếm khoảng 65% năng lượng của trẻ) | 615 – 726kcal/ngày (chiếm từ 50 đến 55% nhu cầu năng lượng của trẻ) |
| Số bữa ăn tại trường | 2 bữa chính + 1 bữa phụ | 1 bữa chính + 1 bữa phụ |
| Tỷ lệ năng lượng phân bổ cho mỗi bữa ăn | Bữa trưa: Từ 30 đến 35%. Bữa chiều: Từ 25 đến 30%. Bữa phụ: Từ 5 đến 10%. | Bữa trưa: Từ 30 đến 35%. Bữa phụ: Từ 15 đến 25%. |
| Tỉ lệ giữa các chất dinh dưỡng (đạm : béo : đường bột) | Chất đạm: Từ 13 đến 20%. Chất béo: Từ 30 đến 40%. Chất đường bột: Từ 47 đến 50%. | Chất đạm: Từ 13 đến 20%. Chất béo: Từ 25 đến 35%. Chất đường bột: Từ 52 đến 60%. |
| Lượng nước cho trẻ mỗi ngày | Từ 0,8 đến 1,6 lít (kể cả nước có trong thức ăn). | Từ 1,6 đến 2,0 lít (kể cả nước có trong thức ăn). |
Vai trò của dinh dưỡng đối với trẻ mầm non
Mầm non là lứa tuổi mà trẻ rất thích vận động, vui chơi và khám phá thế giới xung quanh, thường xuyên đặt những câu hỏi cho bố mẹ. Đây cũng là giai đoạn hình thành thói quen ăn uống của trẻ thông qua việc học hỏi về các món ăn, số lượng thức ăn,… mỗi ngày.
Trẻ mầm non cần năng lượng để học tập, vui chơi mỗi ngày
Nếu bố mẹ không biết cách tính khẩu phần ăn cho trẻ mầm non học khoa học, đủ chất thì nguy cơ trẻ bị mắc các bệnh như suy dinh dưỡng, thừa cân, biếng ăn hay thấp còi là rất cao. Thế nên, việc bổ sung đầy đủ các chất dinh dưỡng cho trẻ mầm non rất quan trọng. Như vậy thì trẻ mới có đủ năng lượng để học tập, vui chơi cả ngày, cũng như phát triển về thể chất và tinh thần.
Nhu cầu năng lượng trong khẩu phần ăn của trẻ mầm non
Theo khuyến nghị của các tổ chức dinh dưỡng, nhu cầu năng lượng trung bình mỗi ngày mà bố mẹ cần bổ sung cho trẻ từ 3 đến 5 tuổi là 1.320 kcal. Khẩu phần ăn của trẻ cũng phải được cân đối tỷ lệ giữa các chất dinh dưỡng (chất đạm, chất đường bột, chất béo).
Trẻ mầm non cần khoảng 1.320 kcal/ngày
Cách tính khẩu phần ăn cho trẻ mầm non
Để đảm bảo cho trẻ có thể phát triển một cách toàn diện, không bị thấp bé, nhẹ cân so với những bạn bè cùng trang lứa, bố mẹ cần nắm được cách tính khẩu phần ăn cho trẻ mầm non. Những tiêu chuẩn mà bố mẹ cần tuân thủ khi xây dựng khẩu phần ăn bao gồm:
- Cung cấp đủ lượng calo cần thiết cho trẻ mỗi ngày: Trẻ mầm non cần nhiều năng lượng để học tập, vui chơi. Do đó, việc bổ sung đủ lượng calo cần thiết cho trẻ là điều vô cùng cần thiết.
- Cân đối tỷ lệ các chất đạm, béo và đường bột trong khẩu phần ăn của trẻ: Cách tính khẩu phần ăn cho trẻ mầm non cần đảm bảo lượng chất đường bột chiếm tỷ trọng cao nhất là 52 – 60%, chất đạm chiếm tỷ trọng khoảng 13 – 20%, còn lại khoảng 25 – 35% là chất béo.
Cần cân đối tỷ lệ đạm, chất béo và đường bột trong khẩu phần ăn của trẻ
- Xây dựng thực đơn ăn uống đa dạng: Bố mẹ cần xây dựng thực đơn hằng ngày của trẻ với nhiều loại thực phẩm khác nhau. Điều này không chỉ giúp cung cấp cho trẻ nhiều loại dưỡng chất mà còn tạo cho trẻ cảm giác hứng thú đối với bữa ăn và không bị ngán.
- Lên thực đơn ăn uống theo mùa: Điều kiện thời tiết theo từng mùa cũng là tiêu chí có ảnh hưởng đến cách tính khẩu phần ăn cho trẻ mầm non. Ví dụ, vào mùa hè có thời tiết nóng bức, bố mẹ nên cho trẻ ăn nhiều các món nước. Còn mùa đông có thời tiết lạnh, những món xào, hầm,… sẽ là sự lựa chọn tốt cho bé.
Công thức tính khẩu phần ăn cho trẻ mầm non
Dưới đây là công thức để tính khẩu phần ăn đảm bảo đầy đủ dinh dưỡng cho trẻ mầm non mà bố mẹ có thể tham khảo.
| Tỉ lệ (kcal/gram) | Protein (chất đạm) | Lipid (chất béo) | Glucid (chất đường bột) |
| Tỉ lệ Protein : Lipid : Glucid (P : L : G) | 14% | 26% | 60% |
| Kcal | 4kcal | 9kcal | 4kcal |
| Gram | 1g | 1g | 1g |
Chất đường bột chiếm tỷ lệ cao nhất trong mỗi khẩu phần ăn của trẻ mầm non
Ví dụ, bố mẹ muốn bổ sung 600 kcal cho trẻ trong một khẩu phần ăn thì cần cân đối lượng Protein (14%) – Lipid (26%) – Glucid (60%) như sau:
| Protein | Lipid | Glucid | Tổng |
| Kcal phân bổ cho P : L : G | 600 x 14% = 84kcal | 600 x 26% = 156kcal | 600 x 60% = 360kcal | 600kcal |
| Gram phân bổ cho P : L : G | 84/4 = 21g | 156/9 = 17g | 360/4 = 90g | 128g |
Đồng hành cùng bố mẹ trên chặng đường phát triển toàn diện của trẻ
Trẻ trong giai đoạn mầm non rất hiếu động, thích vui chơi và chạy nhảy nên rất cần cung cấp năng lượng và chất dinh dưỡng để vận động cả ngày mà không mệt mỏi. Do đó, ngoài các bữa ăn chính, bố mẹ cũng cần bổ sung thêm các bữa phụ cho trẻ.
Trong đó, sữa và các chế phẩm từ sữa là những món ăn, thức uống mà bố mẹ không nên bỏ qua. Bởi đây là những thực phẩm chứa nhiều chất dinh dưỡng có lợi cho sự phát triển toàn diện của bé